Ana Sayfa / Emsal Kararlar
Yayınlar
Mahkeme kararlarına ilişkin genel bilgilendirme yazıları.
Home / Precedent Decisions
Publications
Articles on court decisions, for general information.

İhracat bedelini yasal süre içinde yurda getirmeyen firmalara, 1567 sayılı Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında Kanun uyarınca idari para cezası (administrative fine) uygulanabilir. Ancak bedelin 180 günlük süreden sonra, fakat ceza kesinleşmeden önce yurda getirilmesi hâlinde uygulanacak hüküm değişir. Bu ayrım, idari para cezasının iptali veya düşürülmesi için yapılacak itirazda belirleyicidir.
Bu rehberde, ihracat bedelinin geç getirilmesi durumunda cezanın nasıl belirlendiğini, itiraz yolunu ve kaçırılmaması gereken süreleri bulacaksınız.
⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Husus
Bedelin yurda geliş tarihi ile cezanın kesinleşme tarihi birlikte değerlendirilmelidir. Bu iki tarih, uygulanacak hükmü ve cezanın üst sınırını doğrudan etkiler.
📑 İçindekiler
Türkiye'de yerleşik kişilerin gerçekleştirdiği ihracat işlemlerinde bedel, ithalatçının ödemesinin ardından doğrudan ve gecikmeksizin ihracata aracılık eden bankaya transfer edilir veya getirilir. Bedelin yurda getirilme süresi, fiili ihraç tarihinden itibaren 180 günü geçemez. Bu kural, 32 sayılı Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında Karar ve ona ilişkin Tebliğ'de yer alır.
Süre içinde bedel gelmezse hesap kapatma ve ihbar mekanizması işler:
Bu süreç sonuçsuz kalırsa idari para cezası gündeme gelebilir.
1567 sayılı Kanun'un 3. maddesinin 3. fıkrası, ihracat bedelinin hiç getirilmemesi ile süresinden sonra getirilmesini ayrı hükümlere bağlar. Bu fark, cezanın tutarını doğrudan etkiler.
Kısacası bedeli 180 günden sonra getirmek ceza almayacağınız anlamına gelmez. Ancak cezanın kesinleşmesinden önce getirmek, uygulanacak hükmü ve üst sınırı değiştirir.
Kanun, idari para cezasına ilişkin karar kesinleşinceye kadar alacaklarını yurda getirenler için ayrı bir düzenleme içerir. Bu kişilere bedelin yüzde 5'i oranındaki ceza değil, 3. maddenin 1. fıkrası kapsamında idari para cezası verilir. Bu nedenle kesinleşme tarihi hayati önem taşır.
✅ Özetle
Bedel 180 günden sonra ama ceza kesinleşmeden önce yurda gelmişse, yüzde 5 esasına göre değil; md. 3/1 hükmü ve yüzde 2,5 üst sınırı gözetilerek ceza belirlenmelidir.
Bedelin geldiğini gösteren banka belgesi (ihracat bedeli kabul belgesi), bu incelemenin ana delilidir. Belgedeki tarih, tutar ve gümrük beyannamesi bilgileri birbiriyle uyumlu olmalıdır.
Kesinleşmeden önce bedeli getirenlere verilecek ceza, yurda getirilmesi gereken paranın yüzde 2,5'ini aşamaz. Md. 3/1'deki ceza tutarı ise yeniden değerleme ile güncellenen tutar üzerinden uygulanır. İki ölçüt birlikte gözetilmelidir.
⚠️ Uygulanan Cezayı Kontrol Edin
Ceza hesaplanırken (1) yeniden değerleme ile güncellenen md. 3/1 tutarı ve (2) yüzde 2,5'lik üst sınır dikkate alınmış mı? Yüzde 5 esasına göre hesaplanmış bir ceza, itiraza konu edilebilir. Güncel tutar için yıllık yeniden değerleme oranının ayrıca doğrulanması gerekir.
İdari para cezasına karşı, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu md. 27 uyarınca kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine (Criminal Judgeship of Peace) başvurulabilir. Bu süre içinde başvurulmazsa karar kesinleşir. Hâkimliğin kararına karşı ise CMK'nın itiraz hükümleri çerçevesinde 7 gün içinde itiraz edilebilir.
⏱️ Süreleri Kaçırmayın
15 gün içinde başvuru, 7 gün içinde itiraz. Süreler tebliğ tarihine göre işler ve kaçırılırsa iptal talebi ciddi biçimde zorlaşır.
Cezanın dayanağı ve tebliğ usulüne ilişkin ayrıntılar için ihracat bedelinin yurda getirilmemesi nedeniyle verilen idari yaptırım kararı yazımıza da göz atabilirsiniz.
Tebliğ, hesapların kapatılamamasına yol açan bazı hâlleri mücbir sebep (force majeure) olarak kabul eder:
ℹ️ Belgelendirme Şarttır
Mücbir sebep iddiası, yetkili mercilerden, sigorta şirketlerinden, muhabir bankalardan veya ilgili ülke resmi makamlarından alınan belgelerle kanıtlanmalıdır. Yurt dışından temin edilen belgelerin dış temsilciliklerimizce veya Lahey Sözleşmesi (apostil) hükümlerine göre onaylanması gerekir.
Yurda getirme yükümlülüğüne ilişkin istisnaları incelemek için ihracat bedeli yurda getirilmemesi istisna listesi yazımıza başvurabilirsiniz.
Late Repatriation of Export Proceeds in Turkey
Hesap kapatılamazsa banka durumu vergi dairesine ihbar eder ve 90 günlük ihtarname süreci başlar. Süre sonuçsuz kalırsa 1567 sayılı Kanun kapsamında idari para cezası uygulanabilir.
Otomatik iptal söz konusu değildir. Bedel ceza kesinleşmeden önce getirilmişse yüzde 5 yerine md. 3/1 hükmü ve yüzde 2,5 üst sınırı uygulanmalıdır. Süresinde getirilmesi veya mücbir sebep varsa iptal talep edilebilir.
Kabahatler Kanunu md. 27 uyarınca kararın tebliğinden itibaren 15 gündür. Süre içinde başvuru yapılmazsa karar kesinleşir.
Alıcının sadece ödememesi tek başına yeterli değildir. Ancak ihtilaf nedeniyle dava açılması veya tahkime başvurulması ile alıcının iflası gibi haller, belgelenmesi kaydıyla mücbir sebep kapsamında değerlendirilebilir.
✅ Sonuç: Ne Yapmalısınız?
İhracat bedeli 180 günden sonra yurda getirildiyse önce bedelin geliş tarihini ve cezanın kesinleşme tarihini belgeleyin. 15 günlük başvuru süresini kaçırmayın. İdari para cezası kararınızın hukuka uygunluğunun değerlendirilmesi için Maya Avukatlık Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
Yargıtay 7. Ceza Dairesi 20.04.2026 T. 2026/754 E. 2026/4684 K.
Kabahatli hakkında, 1567 sayılı Kanun'a muhalefet kabahatinden, 85.594,00 TL idari para cezası uygulanmasına karar verildiği, kabahatli tarafından bu karara karşı başvuruda bulunulduğu, Denizli 1. Sulh Ceza Hâkimliğinin 21.09.2023 tarihli ve 2022/8602 D.İş sayılı kararı ile başvurunun reddine karar verildiği, kabahatlinin bu karara itirazı üzerine de Denizli 2. Sulh Ceza Hâkimliğinin 03.10.2023 tarihli ve 2023/7484 D.İş sayılı kararıyla itirazın reddine karar verildiği belirlenmiştir.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309/1. maddesi uyarınca, 11.02.2026 tarihli evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 24.02.2026 tarihli ve KYB - 2026/26555 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 24.02.2026 tarihli ve KYB - 2026/26555 sayılı kanun yararına bozma isteminin;
“Dosya kapsamına göre; kabahatli ... Kumaşçılık İhracaat Limited Şirketi hakkında 05.07.2021 tarihli ve 213412 00... 7 sayılı ... Beyannamesi ile yapmış olduğu ihracata ait 110.160,73 EURO tutarındaki bedeli 180 gün içinde yurda getirmediğinden bahisle 1567 sayılı Kanun'un 3. maddesinin 3. fıkrası uyarınca 85.594,00 Türk lirası idarî para cezasına yönelik başvurunun reddine karar verildiği,
İlgili mevzuat incelendiğinde;
1567 sayılı Kanun'un 3/1. maddesinde yer alan, "Cumhurbaşkanının bu Kanun hükümlerine göre yapmış olduğu genel ve düzenleyici işlemlerdeki yükümlülüklere aykırı hareket eden kişi, üçbin Türk lirasından yirmibeşbin Türk lirasına kadar idari para cezası ile cezalandırılır." şeklindeki,
Anılan Kanun'un 3/3. maddesinde yer alan, "Her türlü mal, kıymet, hizmet ve sermaye ithal ve ihraç edenler veya bu işlere aracılık edenlerden bu işlemlerinden doğan alacaklarını 1 inci maddeye göre alınan kararlardaki hükümlere göre ve bu kararlarda tayin edilen süreler içinde yurda getirmeyenler, yurda getirmekle yükümlü oldukları kıymetlerin rayiç bedelinin yüzde beşi kadar idarî para cezasıyla cezalandırılırlar. İdarî para cezasına ilişkin karar kesinleşinceye kadar alacaklarını yurda getirenlere, birinci fıkra hükmüne göre idarî para cezası verilir. Ancak, verilecek idarî para cezası yurda getirilmesi gereken paranın yüzde ikibuçuğundan fazla olamaz." şeklindeki,
Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara ilişkin 04/09/2018 tarihli ve ... nolu Tebliğin 3. maddesinde yer alan, "Türkiye'de yerleşik kişiler tarafından gerçekleştirilen ihracat işlemlerine ilişkin bedeller, ithalatçımın ödemesini müteakip doğrudan ve gecikmeksizin ihracata aracılık eden bankaya transfer edilir veya getirilir. Bedellerin yurda getirilme süresi fiili ihraç tarihinden itibaren 180 günü geçemez...." şeklindeki,
Anılan Tebliğ'in "Hesap kapatma, ihbar ve ek süre" başlıklı 8. maddesinde yer alan, "(1) Ticari amaçla mal ihracında, bedelleri yurda getirilme süresi içinde gelen ihracat ile il gili hesaplar aracı bankalarca kapatılır. (2) Süresi içinde kapatılmayan ihracat hesapları aracı bankalarca 5 iş günü içinde muamelenin safhalarını belirtecek şekilde yazılı olarak ilgili Vergi Dairesi Başkanlığına veya Vergi Dairesi Müdürlüğüne ihbar edilir. (3) İlgili Vergi Dairesi Başkanlığınca veya Vergi Dairesi Müdürlüğünce, ihbarı müteakip 10 iş günü içinde ilgililere hesapların kapatılmasını teminen 90 gün süreli ihtarname gönderilir. Bu süre içinde hesapların kapatılması veya 9 uncu maddede belirtilen mücbir sebep hallerinin ya da haklı durumun belgelenmesi gereklidir ..." ve
Anılan Tebliğ'in "Mücbir sebep halleri" başlıklı 9. maddesinde yer alan, “(1) Mücbir sebep kabul edilebilecek haller;
a)İthalatçı veya ihracatçı firmanın infisahı, iflası, konkordato ilan etmesi veya faaliyetlerini daimi olarak tatil etmesi, firma hakkında iflasın ertelenmesi kararı verilmesi, şahıs firmalarında firma sahibinin ölümü,
b)Grev, lokavt ve avarya hali,
c)İhracatçı veya ithalatçı memleket resmi makamlarının karar ve işlemleri ya da muhabir bankaların muameleleri dolayısıyla hesapların kapatılmasının imkânsız hale gelmesi,
ç)Tabii afet, harp ve abluka hali,
d)Malların kaybı, hasara uğraması veya imha edilmesi,
e)İhtilaf nedeniyle dava açılması veya tahkime başvurulması,
Mücbir sebep hallerinin tevsiki;
(a) ve (e) halinin yetkili mercilerden, (b) ve (ç) halinin, ithalatçının bulunduğu memleketin resmi makamlarından veya mahalli odaca tasdik edilmiş olmak kaydıyla alıcı veya ithalatçı firmadan (harp ve abluka hali hariç), (c) halinin resmi makamlarımızdan, ithalatçının bulunduğu memleketin resmi makamlarından veya muhabir bankalardan, (d) halinin ise sigorta şirketlerinden, uluslararası gözetim şirketlerinden veya ilgili ülke resmi makamlarından alınmış belgelerle tevsik edilmesi şarttır.
(2) Mücbir sebep halleri ile ilgili olarak yurtdışından temin edilecek belgelerin dış temsilciliklerimizce veya Lahey Devletler Özel Hukuku Konferansı çerçevesinde hazırlanan Yabancı Resmi Belgelerin Tasdik Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi hükümlerine göre onaylanmış olması gerekir.” şeklindeki düzenlemeler birlikte nazara alındığında,
Somut olayda, kabahatli vekili tarafından dosyaya ibraz edilen ... A.Ş. ... Şubesinin 18/01/2022 tarihli ve 3...3 seri numaralı İhracat Bedeli Kabul Belgesinde, idarî yaptırım kararına konu edilen 110.160,73 EURO bedelli ve 213412 00... 7 sayılı ... beyannamesi ile yapılan ihracata dair bedelin 18/01/2022 tarihinde havale şeklinde yurda getirildiği,
1567 sayılı Kanun'un 3/3. maddesindeki düzenleme "Her türlü mal, kıymet, hizmet ve sermaye ithal ve ihraç edenler veya bu işlere aracılık edenlerden bu işlemlerinden doğan alacaklarını 1 inci maddeye göre alınan kararlardaki hükümlere göre ve bu kararlarda tayin edilen süreler içinde yurda getirmeyenler, yurda getirmekle yükümlü oldukları kıymetlerin rayiç bedelinin yüzde beşi kadar idarî para cezasıyla cezalandırılırlar. İdarî para cezasına ilişkin karar kesinleşinceye kadar alacaklarını yurda getirenlere, birinci fıkra hükmüne göre idarî para cezası verilir. Ancak, verilecek idarî para cezası yurda getirilmesi gereken paranın yüzde ikibuçuğundan fazla olamaz." şeklinde olup, ihracat bedelinin hiç getirilmemesi ile süresinden sonra ve fakat idari para cezası kesinleşene kadar getirilmesi durumunun ayrı hükümlere bağlandığı, somut olay incelendiğinde, kabahatli tarafından 05/07/2021 tarihinde gerçekleştirilen ihracata ilişkin bedelin getirilmesi için öngörülen 180 günlük sürenin 03/01/2022 tarihinde son bulduğu, ancak kabahatli tarafından dosyaya sunulan ihracat bedeli kabul belgesine göre ihracat bedelinin 180 günlük süreden sonra 18.01.2022 tarihinde getirildiğinin anlaşıldığı, dolayısıyla her ne kadar Denizli Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından kabahatliye ihracat bedelinin getirilmemesi nedeniyle 1567 sayılı Kanun'un 3/3. maddesinin birinci cümlesi uyarınca idari para cezası uygulanmış ise de esasen ihracat bedelinin 180 günlük süreden sonra ve fakat idari para cezası kesinleşmeden önce yurda getirilmesi nedeniyle, 1567 sayılı Kanun'un 3/3. maddesinin ikinci ve üçüncü cümlelerindeki "...İdarî para cezasına ilişkin karar kesinleşinceye kadar alacaklarını yurda getirenlere, birinci fıkra hükmüne göre idarî para cezası verilir. Ancak, verilecek idarî para cezası yurda getirilmesi gereken paranın yüzde ikibuçuğundan fazla olamaz." düzenlemesi uyarınca idari para cezası uygulanması gerektiği gözetilmeden, itirazın bu yönüyle kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir.” şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
II. GEREKÇE
Kanun yararına bozma müessesesinin uygulanmasında, 5271 sayılı Kanun'un 309/3. maddesindeki "Yargıtayın ceza dairesi ileri sürülen nedenleri yerinde görürse, karar veya hükmü kanun yararına bozar." şeklindeki düzenleme esas alınarak, kanun yararına bozma incelemesi, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının ihbarnamesindeki istem ve gerekçe ile sınırlı olduğu cihetle, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının ihbarnamesindeki talep yerinde görüldüğünden istemin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
III. KARAR
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,
Denizli 2. Sulh Ceza Hâkimliğinin 03.10.2023 tarihli ve 2023/7484 D.İş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309/3. maddesi gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
5271 sayılı Kanun’un 309/4-a maddesi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, Hakimliğine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 20.04.2026 tarihinde karar verildi.
You have reached the end of the article. We hope you liked our article.
Please do not hesitate to contact us regarding this article or any other legal questions. We are waiting for your message.
© 2017- 2024
Maya Law Firm
All rights reserved.


