İçindekiler

• Uyuşturucu Suçlarında Etkin Pişmanlık (TCK m.192) Nedir?
• Etkin Pişmanlıkta İndirim Oranı Nasıl Belirlenir?
• İndirim Oranını Etkileyen Kriterler Nelerdir?
• Diğer Faillerin Ortaya Çıkarılmasına Sağlanan Katkının Etkisi
• Etkin Pişmanlık Hükümlerinden Yararlanma Şartları
• Etkin Pişmanlık (TCK 192/3) ile Diğer İndirim Sebepleri Arasındaki Fark
• Sıkça Sorulan Sorular
• Emsal Yargıtay Kararı

ℹ️ Kritik Ayrım

TCK m.192/3, resmi makamlar suçu öğrendikten sonra yapılan işbirliğini düzenler. Bu nedenle sonuç, tam cezasızlık değil, yalnızca cezadan indirimdir. Bu yazının konusu da bu üçüncü fıkra kapsamındaki indirim oranıdır. Konuya ilişkin ağırlaştırıcı nedenlerle bağlantılı ayrıntılı bilgi için Uyuşturucu Ticaretinde Üç Kişi Birlikte Ağırlaştırıcı Neden ve Etkin Pişmanlık Hakkı başlıklı yazımıza bakabilirsiniz.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Husus

Mahkemenin bu iki sınır arasında nerede kalacağı gerekçesiz bir tercih olamaz. Sağlanan katkının önemine rağmen otomatik olarak asgari orana (1/4) hükmedilmesi, üst mahkeme denetiminde bozma nedeni sayılabilir.

✔️ Denetim Noktası

Birden fazla faili ortaya çıkarmaya hizmet eden bir katkıya rağmen, mahkemenin herhangi bir gerekçe göstermeden sabit asgari orana (1/4) hükmetmesi, üst mahkeme incelemesinde hukuka aykırı bulunabilir. Bu husus, aşağıdaki emsal kararda somut olarak görülmektedir.

ℹ️ Bilgi

TCK m.62'deki takdiri indirim ile TCK m.192/3'teki özel etkin pişmanlık indirimi farklı hukuki kurumlardır ve şartları oluştuğunda bir arada uygulanabilir. Tekerrür gibi cezayı artıran hususların da ayrıca ve doğru şekilde değerlendirilmesi gerekir; bu konuda 18 Yaşından Önce İşlenen Suç Tekerrüre Esas Alınamaz başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.

✅ Sonuç: Ne Yapmalısınız?

Etkin pişmanlık indirim oranı kanunda sabit bir rakam olarak değil, 1/4 ile 1/2 arasında bir aralık olarak düzenlenmiştir. Bu aralığın neresinde kalınacağı, sunulan bilginin niteliğine ve sağladığı somut katkıya bağlıdır ve mahkemenin bu tercihi gerekçelendirmesi gerekir. Dosyanızda düşük bir oran uygulandığını düşünüyorsanız, bu kararın denetime tabi olduğunu unutmayın. Maya Avukatlık Bürosu ile iletişime geçerek dosyanızı birlikte değerlendirebiliriz.

Etkin pişmanlık indirim oranı en az ne kadar olabilir?

TCK m.192/3'e göre indirim oranının alt sınırı cezanın dörtte biridir (1/4). Üst sınır ise yarısıdır (1/2). Mahkeme bu aralıkta, katkının niteliğine göre gerekçeli bir oran belirler.

Sadece kendi suçumu itiraf etmem yeterli mi, yoksa başka failleri de mi bildirmem gerekir?

Kendi eylemini itiraf etmek indirim için bir başlangıç noktası olsa da, diğer suç ortaklarının ortaya çıkarılmasına katkı sağlamak, kural olarak daha yüksek bir indirim oranına yol açar.

Mahkeme gerekçe göstermeden asgari oranı uygularsa ne olur?

Sağlanan katkının önemine rağmen gerekçesiz şekilde asgari orana hükmedilmesi, istinaf veya temyiz aşamasında bozma nedeni olarak değerlendirilebilir.

Etkin pişmanlık sürecinde avukata ihtiyaç var mı?

Sunulan bilginin doğru zamanda, doğru şekilde ve elverişli biçimde makamlara ulaştırılması, dosyanın sonucunu doğrudan etkiler. Bu nedenle sürecin bir ceza avukatı ile birlikte yürütülmesi önemlidir.

Sanıklar hakkında kurulan hükümlerin, yapılan ön inceleme neticesinde temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, temyiz istemlerinin süresinde olduğu, temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmiştir.

Sanık ...'in duruşmalı inceleme talebinin 5271 sayılı CMK'nın 299/1. maddesi gereği takdîren reddine karar verilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKİ SÜREÇ

A. Balıkesir 2. Ağır Ceza Mahkemesince sanıkların uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan mahkûmiyetlerine karar verilmiştir.

B. Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesinin yukarıda belirtilen kararı ile sanıklar hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan ve sanık ... için re'sen de istinafa tabi olan hükümlere yönelik istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Sanık ... müdafiinin temyiz sebepleri özetle; 1. Yeterli delil bulunmadığına, beraat kararı verilmesi gerektiğine, 2. Eylemin kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunu oluşturacağına, 3. Kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna,

B. Sanık ... ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle; 1. Yeterli delil bulunmadığına, beraat kararı verilmesi gerektiğine, 2. Eylemin kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunu oluşturacağına, 3. Kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna,

C. Sanık ... ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle; 1. Yeterli delil bulunmadığına, beraat kararı verilmesi gerektiğine, 2. Eylemin kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunu oluşturacağına, 3. Kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna,

D. Sanık ... ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle; 1. Yeterli delil bulunmadığına, beraat kararı verilmesi gerektiğine, 2. Eylemin kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunu oluşturacağına, 3. Kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna,

E. Sanık ... ve müdafiinin temyiz sebepleri özetle; 1. Yeterli delil bulunmadığına, beraat kararı verilmesi gerektiğine, 2. Eylemin kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunu oluşturacağına, 3. Kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna, 4. Suçun unsurlarının oluşmadığına,

F. Sanık ... müdafiinin temyiz sebepleri özetle; 1. Yeterli delil bulunmadığına, beraat kararı verilmesi gerektiğine, 2. Eylemin kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunu oluşturacağına, 3. Kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna, İlişkindir.

III. GEREKÇE

A. Sanıklar ..., ... ..., ... ve ... ... Hakkında Kurulan Hükümler Yönünden;

İlk Derece Mahkemesinin ve Bölge Adliye Mahkemesinin, suçun vasfı ile sübutuna, delillerin değerlendirilmesine, delillerin hukuka uygun olarak toplandığına, sanıklar arasındaki iştirak iradesine, 5237 sayılı TCK'nın 188/4-a ve 188/5. maddelerinin uygulanmasına, arama kararında bir hukuka aykırılık bulunmadığına ilişkin takdirlerinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla sanıklar müdafileri ile sanıklar ..., ... ve ... ...'ın temyiz sebepleri yerinde görülmemiş; hükümde açıklanan gerekçeler tüm dosya kapsamına göre usul ve yasaya uygun bulunarak hükümlerde hukuka aykırılık tespit edilmemiştir.

B. Sanık ... Hakkında Kurulan Hüküm Yönünden;

İlk Derece Mahkemesinin ve Bölge Adliye Mahkemesinin, suçun vasfı ile sübutuna, delillerin değerlendirilmesine, sanıklar arasındaki iştirak iradesine, 5237 sayılı TCK'nın 188/4-a ve 188/5. maddelerinin uygulanmasına, arama kararında bir hukuka aykırılık bulunmadığına, delillerin hukuka uygun olarak toplandığına ilişkin takdirlerinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla sanık ve müdafiinin temyiz sebepleri yerinde görülmemiş; hükümde açıklanan gerekçeler tüm dosya kapsamına göre usul ve yasaya uygun bulunarak, aşağıda belirtilen dışında hükümde hukuka aykırılık tespit edilmemiştir.

Sanık hakkında tekerrür hükümleri tatbik edilirken sanığın ikinci kez mükerrir olması sebebiyle uygulama yapıldığı, ancak sanık için tekerrüre esas alınan Balıkesir 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2020/659 Esas, 2022/371 Karar sayılı ilamında tekerrüre esas olarak sanık yerine karıştırılarak müştekinin sabıka kaydında yer alan ilamın tekerrüre esas alındığı anlaşılmakla; ilamın birinci kez tekerrüre esas alınması gerektiğinin gözetilmemesinin hukuka aykırı olduğu değerlendirilmiş; bu hususun Yargıtay tarafından düzeltilmesi mümkün görülmüştür.

C. Sanık ... Hakkında Kurulan Hüküm Yönünden;

İlk Derece Mahkemesinin ve Bölge Adliye Mahkemesinin, suçun vasfı ile sübutuna, delillerin değerlendirilmesine, sanıklar arasındaki iştirak iradesine, 5237 sayılı TCK'nın 188/4-a ve 188/5. maddelerinin uygulanmasına, arama kararında bir hukuka aykırılık bulunmadığına, delillerin hukuka uygun olarak toplandığına ilişkin takdirlerinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla sanık müdafiinin temyiz sebepleri yerinde görülmemiş; hükümde açıklanan gerekçeler tüm dosya kapsamına göre usul ve yasaya uygun bulunarak, aşağıda belirtilen dışında hükümde hukuka aykırılık tespit edilmemiştir.

Sanığın aşamalardaki ifadeleri ile kendi suçunu ortaya çıkardığı gerekçesiyle hakkında 5237 sayılı TCK'nın 192/3. maddesinde düzenlenen etkin pişmanlık hükümleri uygulanmış ise de; sanığın diğer sanıklar ... ve ... ...'ın suçunun ortaya çıkmasına sağladığı katkı da dikkate alınarak cezasında daha fazla oranda indirim yapılması gerektiği gözetilmeksizin, takdiren asgari indirim oranı olan 1/4 oranında indirim yapılarak fazla cezaya hükmolunması hukuka aykırı görülmüştür.

IV. KARAR

A. Sanıklar ..., ... ..., ... ve ... ... Hakkında Kurulan Hükümler Yönünden;

Gerekçe bölümünün (A) bendinde açıklanan nedenlerle, Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesi kararında sanıklar müdafileri ile sanıklar ..., ... ve ... ... tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı CMK'nın 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden; aynı Kanun'un 302/1. maddesi gereği Tebliğname'ye kısmen uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

Hükmolunan ceza miktarı ile tutuklu kalınan süre dikkate alınarak sanık ... hakkındaki salıverilme talebinin REDDİNE,

B. Sanık ... Hakkında Kurulan Hüküm Yönünden;

Gerekçe bölümünün (B) bendinde açıklanan nedenle, sanık ve müdafiinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesi kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun'un 303. maddesi gereği İlk Derece Mahkemesi hükmünün, Sanık hakkında tekerrür hükümlerinin uygulandığı paragrafta yer alan "anlaşılmakla ikinci kez" ibaresinin çıkartılması, ve yerine "ve" ibaresi eklenmesi Suretiyle, Bölge Adliye Mahkemesi hükmündeki hukuka aykırılığın DÜZELTİLEREK Tebliğname'ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

C. Sanık ... Hakkında Kurulan Hüküm Yönünden;

Gerekçe bölümünün (C) bendinde açıklanan nedenlerle, sanık müdafiinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesi kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname'ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının CMK'nın 304/1, 2-a maddesi uyarınca Balıkesir 2. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

16.02.2026 tarihinde karar verildi.

Bu makalede yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki mütalaa veya avukat-müvekkil ilişkisi doğurmaz. Her somut olay kendi özel koşulları içinde değerlendirilmelidir. Lütfen hukuki adımlar atmadan önce uzman bir avukata danışınız.