✅ Kısa Özet

Kural: Hâkim kararı, gecikmesinde sakınca halinde savcı yazılı emri veya savcıya ulaşılamıyorsa kolluk amiri yazılı emri olmadan yapılan arama hukuka aykırıdır. İstisna: Gerçekten var olan suçüstü hali. Sonuç: Hukuka aykırı aramayla elde edilen delil, eşya kaçak olsa bile mahkûmiyete esas alınamaz.

📑 İçindekiler

1. Arama Kararı Olmadan Ele Geçen Kaçak Sigara Delil Sayılır mı?
2. Adli Arama ile Önleme Araması Arasındaki Fark Nedir?
3. CMK 116 ve 119: Arama Kararı Kim Tarafından, Hangi Şartlarla Verilir?
4. Gecikmesinde Sakınca Hali Nedir? Savcı ve Kolluk Amiri Yazılı Emri
5. Suçüstü Hali ve “Rıza ile Teslim” Arama Kararını Gereksiz Kılar mı?
6. Hukuka Aykırı Delil (Yasak Delil) Mahkûmiyete Esas Alınabilir mi?
7. Arama Hukuka Aykırıysa Beraat Çıkar mı? Müsadere Ne Olur?
8. Kaçak Sigara Soruşturmasında Savunma Nasıl Kurulur?
9. Sıkça Sorulan Sorular
10. Emsal Yargıtay Kararı

ℹ️ Tartışmanın İki Temel Sorusu

1) Kolluğun yaptığı işlem hukuken “arama” mıdır? 2) Arama ise, karar veya yazılı emir olmadan yapılmasını haklı kılan bir suçüstü hali var mıdır?

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Husus

Danıştay, üst ve araç aramasında yazılı emrin sonradan düzenlenmek üzere sözlü verilebilmesine imkân tanıyan yönetmelik hükmünü iptal etmiştir (Danıştay 10. Daire, 2021). Aramadan sonra düzenlenen belge, aramanın dayanağı olarak tartışmalıdır.

📌 Yasak Delil Kuralının Dayanakları

Anayasa m.38/6: kanuna aykırı elde edilmiş bulgular delil olarak kabul edilemez. CMK m.206/2-a: kanuna aykırı elde edilen delilin ortaya konulması reddedilir. CMK m.217/2: suç, hukuka uygun şekilde elde edilmiş delillerle ispat edilebilir. CMK m.230/1-b: hükümde delillerin dayanakları ve gerekçesi gösterilir.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Husus

Ceza miktarları mevzuat değişikliklerine tabidir; güncel metin kontrol edilmelidir. Ayrıca eşyanın müsaderesi ayrıca gündeme gelebileceğinden, hükmün tüm fıkraları istinaf ve temyizde birlikte değerlendirilmelidir. Kanun yolu süreleri kısadır.

✅ Sonuç: Ne Yapmalısınız?

Kaçak sigara nedeniyle hakkınızda soruşturma yürütülüyorsa veya dava açıldıysa, ilk incelenecek konu aramanın dayanağı ve delilin hukuka uygunluğudur. Süreler kısa olduğundan gecikmeden hareket etmek önemlidir. İstanbul Anadolu Yakası’nda faaliyet gösteren Maya Avukatlık Bürosu ile iletişime geçerek dosyanızın hukuki değerlendirmesini talep edebilirsiniz.

Yargıtay 7. Ceza Dairesi 06.04.2026 T. 2026/161 E. 2026/3945 K.

Sanık hakkında bozma üzerine kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde olduğu, temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

Olay tutanağı ve dosya kapsamına göre; ... timleri olarak görev ifa edilirken sanığın elinde bulunan büyük boy siyah renkli poşet içerisinde toplam 210 paket ... kaçağı sigaranın ele geçirildiği somut olayda,

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 116. ve 119. maddelerinde arama kararının hangi hallerde ve ne şekilde alınacağı kanun koyucu tarafından açıkça düzenlenmiş olup, sanık ve kaçak eşya konusunda Mahkemece verilmiş usulüne uygun bir arama kararı olmadığı gibi gecikmesinde sakınca olduğu gerekçesiyle Cumhuriyet savcısı tarafından da verilmiş bir yazılı arama izni ya da Cumhuriyet savcısına ulaşılamaması nedeniyle kolluk amirince verilmiş yazılı arama emri de bulunmaması karşısında, hukuka aykırı arama sonucu ele geçen eşyanın yasak delil niteliğinde olduğu, bu eşyanın kaçak olmasının durumu değiştirmeyeceği, Anayasa'nın 38/2, 5271 sayılı Kanun’un 206/2-a, 217/2, 230/1. madde ve fıkralarına göre hukuka aykırı surette elde edilen delillere dayanılarak mahkûmiyet hükmü kurulamayacağı gözetilmeden, sanığın beraati yerine yazılı şekilde mahkûmiyetine karar verilmesi, hukuka aykırı bulunmuştur.

Açıklanan nedenlerle, sanığın temyiz istemi yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun 321. maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy çokluğuyla BOZULMASINA 06.04.2026 tarihinde karar verildi.

KARŞI DÜŞÜNCE

Sanık ... hakkında Van 9. Asliye Ceza Mahkemesince sanığın suça konu edilen poşetlerde bulunan kaçak sigaralarla yakalandığı ve üzerine atılı ... kaçakçılığı suçunu işlediğinin bahisle açılan kamu davasının yargılaması sonucu suçu sabit görülerek 5607 sayılı Kanun’un 3/18 delaletiyle, 3/5, 3/10, 3/ 23... sayılı TCK’nın 62/1, 52/2, 53/1-2-3, 54/4 maddeleri gereğince neticede 10 ay hapis ve 20 TL adli para cezasıyla cezalandırılmasına, hak yoksunluğu uygulanmasına ve suça konu sigaraların müsaderesine dair verilen kararın temyiz incelemesinde suçta elde edilen eşyalarda aramanın usulsüz olduğundan sanığın beraat etmesi gerekçesiyle kararın bozulması yönündeki Dairemiz çoğunluk görüşüne yapılan işlerde arama kararına gerek bulunmaması nazarıyla iştirak edilmemiştir.

Çünkü;

Sanığa isnad edilen suçla ilgili olarak kolluk tarafından düzenlenen 10.05.2014 tarihli tutanağa göre; Asayiş Şube Müdürlüğü’ne bağlı görevli polis memurlarının devriye görevlerini yerine getirdikleri esnada Bahçıvan Mahallesi Yüzbaşıoğlu Sokak üzeri Van Belediyesi eski hizmet binası önünde, elinde büyük boy siyah poşet bulunan kişinin kolluk görevlilerini fark ederek kaçmaya başlaması üzerine gerçekleşen kovalamaca sonucu yakalandığı ve kişinin kimlik tespitinde sanık ... olduğu belirlendiği, görevlilerce sanığa poşetin içinde ne olduğu sorulduğunda kaçak sigara olduğunu ve bunları satacağını beyan ederek değişik markalarda toplam 210 paket ... kaçağı ve bandrolsüz sigarayı rızasıyla görevlilere teslim ettiği şeklindeki olayda; sanık yargılamanın hiçbir aşamasında yapılan işlemlere karşı bir itirazda bulunmadığı, buna rağmen Dairemiz çoğunluğunca kolluk tarafından yapılan işlemlerin poşet içerisindeki eşyanın ele geçirilmesine yönelik usulsüz arama faaliyeti olduğu değerlendirilmiş ise de;

2559 sayılı PVSK'nın Ek 4. maddesi uyarınca hizmet branşı, yeri ve zamanına bakılmaksızın, bir suçla karşılaştığında suça el koymak, önlemek, sanık ve suç delillerini tespit edip muhafaza altına almakla görevli ve yetkili olan kolluk görevlilerinin gerçekleştirdikleri devriye görevi sırasında, mesleki tecrübelerine ve içinde bulundukları durumdan çıkardıkları izlenime göre; elinde siyah poşet bulunan sanığın öncesinde olay yerinden kaçarak takip sonucu yakalanması nazarıyla, oluşan bu yeterli şüphe nedeniyle PVSK'nın 4/A maddesinin verdiği yetkiye dayalı olarak alınması gereken tedbirler kapsamında, sanığın elindeki poşetler kontrol edildiğinde suç konusu sigaraların ele geçirildiği, sanığın suçun konusu ve delili olan kaçak sigaralar ile birlikte yakalanması nedeniyle CMK'nın 2. maddesinin (j) bendi ile Adli ve Önleme Aramaları Yönetmeliği’nin 4. maddesinde tanımı yapılan 'suçüstü' hâlinin mevcut olduğu, kolluk görevlilerin, gerçekleştirdikleri devriye görevi sırasında ilk defa işlenmekte olan bir suçla diğer bir anlatımla 'suçüstü' hâli ile karşılaşmaları nedeniyle CMK'nın 90/4. maddesi ile PVSK'nın 13/1-A ve Ek 6. maddelerinin verdiği yetkiye dayanarak, suç delillerinin kaybolmaması için derhal gerekli tedbirleri alıp sigaraları muhafaza altına aldıktan sonra, uyguladığı tedbirler ile somut olay hakkında Cumhuriyet savcısına bilgi verdikleri ve emirleri doğrultusunda soruşturma işlemlerinin devam ettiği, yine PVSK'nın Ek 6. maddesini açıklayıcı nitelikte olan Adli ve Önleme Aramaları Yönetmeliği’nin 8. maddesinin (f) bendindeki düzenlemeye göre de; suçüstü halinde ayrıca bir arama emri ya da karar alınmasına gerek bulunmadığı, kaldı ki somut olayda sanık ...'e, görevlilerce sorulduğunda poşetlerin içerisinde kaçak sigara olduğunu ve bunları satacağını söylemesi göz önüne alındığında, görevlilere eşyayı kendi rızasıyla teslim etmesinin; 'gizlenmiş bir şeyi bulmaya çalışma ve araştırma' anlamlarına gelen arama işlemi olarak değerlendirilemeyeceği, dolayısıyla suçun delili ve konusunu oluşturan sigaraların ele geçirilip muhafaza altına alınmasının hukuka uygun olup artık hukuka aykırı bir delilden söz edilemeyeceği kabul edilmelidir.

Kısaca, Yargıtay Ceza Genel Kurulu ve Dairelerin istikrar kazanmış kararlarında belirtildiği gibi kolluk tarafından kanundan kaynaklanan kimlik kontrolü yetkisi sırasında şüphe üzerine durdurulan kişinin mesleki bilgi ve tecrübesi ile şüphelendiği poşet içinde ne olduğunu sorması bir arama faaliyeti olmadığı gibi, ele geçirilen eşyanın kaçak sigara olması, miktarı ve çeşitliliği nazarıyla ticari mahiyet arz ettiğinden sanığın atılı suçtan cezalandırılması yönündeki ilk derece mahkeme kararının onanması gerekeceği düşüncesiyle Dairemiz çoğunluğunun beraate yönelik bozma görüşüne karşı oy yazmak gerekmiştir. 06.04.2026

Bu makalede yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki mütalaa veya avukat-müvekkil ilişkisi doğurmaz. Her somut olay kendi özel koşulları içinde değerlendirilmelidir. Lütfen hukuki adımlar atmadan önce uzman bir avukata danışınız.